Mobil SEO ve Mobil Öncelikli Dizine Ekleme

Çoğu ekip siteyi masaüstü ekranında tasarlar, masaüstü ekranında kontrol eder ve masaüstü ekranında onaylar. Google ise hiçbirini görmez. Bu yazı, o boşlukta kaybolan şeyleri ve bunları nasıl yakalayacağınızı anlatıyor.

Mobil Öncelikli Dizine Ekleme Ne Demek?

Google, "bir sitenin içeriğinin mobil sürümünü, akıllı telefon aracısıyla taranmış hâliyle, dizine ekleme ve sıralama için" kullanıyor. Yani masaüstü sürümü artık değerlendirmenin öznesi değil.

Bu ayrım teoride basit, pratikte kafa karıştırıcıdır; çünkü duyarlı (responsive) tasarım kullanan bir sitede "iki sürüm" yokmuş gibi hissedilir. Oysa vardır: aynı HTML, dar ekranda farklı CSS kurallarıyla farklı bir sonuç üretir. Bir bölüm dar ekranda display: none ile gizleniyorsa, o bölüm Google için de yoktur.

İçerik Eşitliği: En Sık Yapılan Hata

Google'ın yönlendirmesi net: "Mobil sitenizin masaüstü sitenizle aynı içeriği barındırdığından emin olun." Buna karşılık en yaygın uygulama tam tersidir — mobilde sayfayı "sadeleştirmek" adına bölümler kaldırılır.

Sonucu Google açıkça söylüyor: mobilde daha az içerik barındıran siteler, bu fark bilinçli bir tercih değilse trafik kaybı beklemelidir. Yani mobil sadeleştirme bir tasarım kararı gibi görünse de doğrudan bir SEO kararıdır.

Sekmeler, Akordeonlar ve "Devamını Oku"

Burada yaygın bir yanlış inanış var: "Akordeon içindeki metin dizine girmez." Bu doğru değil. Google, akordeon ve sekme gibi alternatif düzenlere, altındaki içerik eşdeğer kaldığı sürece izin veriyor. Yani içerik HTML'de mevcutsa ve yalnızca görsel olarak katlanmışsa sorun yoktur.

Sınır şurada başlar: içerik HTML'de yoksa ve ancak kullanıcı tıkladığında sunucudan çekiliyorsa. Google'ın kuralı burada kesin: "Birincil içeriği kullanıcı etkileşimiyle geç yüklemeyin." Tarayıcı robotu düğmelere basmaz.

Görünmeyen İçerik: Sessiz Kayıp

Uygulamada en sinsi durum, içeriğin HTML'de olduğu ama ekranda hiç görünmediği hâldir. Kaydırmayla beliren animasyonlar (scroll reveal) bunun tipik kaynağıdır: öğeler başlangıçta opacity: 0 ile durur ve bir JavaScript gözlemcisi görünür alana girdiklerinde açar.

Bu düzenekte küçük bir eşik hatası büyük bir kayba dönüşebilir. Gözlemciye "öğenin %12'si görünürse aç" dendiğinde, ekrandan uzun bir bölüm bu oranı hiçbir zaman yakalayamaz: kesişim oranının tavanı, ekran yüksekliğinin öğe yüksekliğine bölümüdür. Uzun bir makale bloğunda bu oran %5'e kadar iner ve içerik hiç açılmaz — üstelik yalnızca küçük ekranlarda, yani tam da Google'ın baktığı yerde. Masaüstünde her şey normal göründüğü için hata haftalarca fark edilmeyebilir.

Korunma yöntemi iki katmanlıdır: JavaScript çalışmazsa içerik baştan görünür olmalı (ilerleyici zenginleştirme) ve eşik sıfıra çekilmelidir. Kontrol yöntemi ise daha da basittir: sayfayı dar bir ekranda açıp JavaScript'i devre dışı bırakın. Metin duruyorsa sorun yok.

Meta Etiketler ve Yapılandırılmış Veri Eşitliği

İçerik kadar önemli ama daha az kontrol edilen bir alan. Google iki şeyi ayrıca belirtiyor: "mobil ve masaüstü sitelerinizin aynı yapılandırılmış veriye sahip olduğundan emin olun" ve başlık etiketi ile meta açıklamanın iki sürümde eşdeğer olması gerektiği.

Duyarlı tasarımda bu genellikle kendiliğinden sağlanır, çünkü HTML tektir. Ayrı şablon veya ayrı alan adı kullanan sitelerde ise en sık bozulan yer burasıdır.

Görseller ve Videolar

Google, mobilde "çok küçük veya düşük çözünürlüklü görseller" kullanılmamasını söylüyor. Videolarda ise desteklenen bir biçim kullanılması ve videonun aşırı kaydırma gerektirmeden bulunabilir olması bekleniyor.

Pratik karşılığı: mobil için ayrı ve küçültülmüş bir görsel seti sunuyorsanız, görsel aramada kaybınız oradan başlar. Görsel tarafındaki ölçütleri görsel SEO yazısında ayrıntılandırmıştık.

Mobil Kullanılabilirliğin Üç Klasiği

• Dokunma hedefi boyutu. Yan yana duran bağlantılar parmakla ayrılamıyorsa kullanıcı yanlış yere basar. Bağlantılar arasına dikey boşluk koyun, menü öğelerini kutu hâline getirin.
• Okunabilir yazı tipi. Masaüstünde zarif duran küçük punto, telefonda yakınlaştırma gerektirir. Gövde metnini dar ekranda küçültmeyin.
• Yatay kaydırma. Ekrandan taşan tek bir tablo veya sabit genişlikli bir görsel, bütün sayfayı yana kaydırır. Tabloları kendi kaydırma kutusuna alın, görsellere max-width: 100% verin.

Araya Giren Öğeler ve Mobil Pop-up

Mobilde içeriğin üzerini kapatan öğeler hem kullanıcı hem arama tarafında risklidir. Kullanıcı, aradığı cevap yerine bir katmanla karşılaşır ve geri döner; bu davranış hiçbir metrikte iyi görünmez.

Makul orta yol şudur: yasal zorunluluk taşıyan bildirimler (çerez onayı gibi) ekranın küçük bir bölümünü kaplasın, pazarlama katmanları ise mobilde ya hiç çalışmasın ya da kullanıcı sayfanın belirli bir kısmını okuduktan sonra devreye girsin. Çağrı yerleşimi mantığını dönüşüm odaklı içerik yazımı yazısında ele almıştık.

Mobilde Core Web Vitals

Eşikler cihazdan bağımsızdır, ama mobil ve masaüstü ayrı ayrı ölçülür ve mobilde geçmek belirgin biçimde zordur: daha zayıf işlemci, daha değişken bağlantı.

Ölçüm gerçek kullanıcı verisinin 75. yüzdeliğinden yapılır; yani kullanıcılarınızın dörtte üçünün yaşadığı deneyim esastır. Laboratuvar testinde iyi görünen bir sayfa, sahada kalabilir. Metriklerin ayrıntısı Core Web Vitals rehberimizde, hız tarafındaki uygulama adımları site hızı yazımızda.

Görsel ve Font Yükleme Stratejisi

Mobilde LCP'yi bozan iki klasik var. Birincisi ekranın üst kısmındaki görselin geç yüklenmesi: ilk ekranda görünen görsele lazy loading uygulamayın, aksi hâlde tarayıcıyı bilerek geciktirmiş olursunuz. İkincisi web fontları: font gelene kadar metin görünmezse LCP bekler. font-display: swap ile metin önce sistem fontuyla çizilir, font sonra yerine geçer.

Her görsele width ve height yazmak da CLS'yi doğrudan düşürür: tarayıcı yer ayırdığı için görsel geldiğinde sayfa zıplamaz.

Ayrı Alan Adı mı, Duyarlı Tasarım mı?

Yeni bir proje kuruyorsanız tartışma yoktur: duyarlı tasarım. Elinizde ayrı bir mobil alan adı varsa, birleştirme genellikle yapılabilecek en yüksek getirili teknik iştir.

Mobilde Arama Niyeti Farkı

Aynı kelime, telefonda farklı bir soru anlamına gelebilir. Mobil sorgular daha sık yerel ("yakınımda", "nerede"), daha sık acil ("şimdi açık mı", "telefon numarası") ve daha kısadır. Masaüstünde aynı kelimeyi arayan kişi karşılaştırma yapıyor olabilir.

Pratik sonuç: mobilde öne çıkması gereken bilgi genellikle iletişim, konum ve tek cümlelik cevaptır; uzun karşılaştırma tabloları aşağıda kalabilir. Aynı sayfa, farklı bir öncelik sırasıyla sunulur — içeriği azaltarak değil, sıralayarak.

Bunu doğrulamanın kolay bir yolu var: Search Console'un performans raporunda cihaz kırılımına geçin ve aynı sayfanın mobil ile masaüstünde hangi sorgulardan gösterim aldığına bakın. İki liste birbirinden belirgin biçimde ayrışıyorsa, sayfanın mobil sürümünde öne çıkan bölümü o listeye göre yeniden sıralamak — yeni içerik yazmadan — tıklama oranını yükseltebilir.

Mobil Denetim Kontrol Listesi

Son satır en değerlisidir: Search Console'un URL denetleme aracı size sayfanın Google'ın gördüğü hâlini verir. Tarayıcınızda görünen bir bölüm burada yoksa, o bölüm dizine girmiyor demektir. Genel teknik sırayı teknik SEO kontrol listemizde bulabilirsiniz.

Özetle

Mobil SEO ayrı bir disiplin değil, değerlendirmenin yapıldığı ekranın adıdır. Masaüstünde onayladığınız hiçbir şey, dar ekranda doğrulanmadan tamamlanmış sayılmaz. Tek bir alışkanlık bu yazının çoğunu kapsar: yayına almadan önce sayfayı telefon genişliğinde açın, JavaScript'i kapatın ve metnin hâlâ orada olduğunu görün.

Sitenizin mobil tarafını birlikte denetlememizi isterseniz SEO hizmetlerimize göz atabilir veya iletişim formundan ulaşabilirsiniz.

Sık Sorulan Sorular